Hoe trouw je in het bos en wat mag daar?

Tussen de bomen trouwen kan, maar je hebt twee partijen nodig die ja zeggen: de gemeente en de eigenaar van het bos. In Nederland wijst de gemeente een plek aan als huwelijkslocatie, soms voor één dag, en dat gebeurt alleen als de plek openbaar toegankelijk en veilig is. In België gebeurt het juridische deel bijna altijd in het gemeentehuis en houd je in het bos een vrije ceremonie, waarvoor je toestemming van de boseigenaar nodig hebt.

Daarna begint het echte werk, want een bos heeft geen stroom, geen toilet en geen dak. Alles wat op een trouwlocatie standaard aanwezig is, breng je zelf mee of huur je in. Dat hoeft niet duur te worden, maar het vraagt wel dat je ver vooruit denkt: over de bodem, het geluid, het licht en de mensen die niet goed ter been zijn.

Mag je zomaar in het bos trouwen?

Nee, zomaar gaat niet, en de regels liggen in Nederland en België anders.

In Nederland mag een huwelijk alleen worden voltrokken op een plek die de gemeente als huwelijkslocatie heeft aangewezen. Veel gemeenten kennen daarvoor een aanvraag voor een eenmalige locatie: jullie dragen een plek voor, de gemeente kijkt of die aan de eisen voldoet en wijst hem dan voor jullie datum aan. De gebruikelijke eisen zijn dat de plek binnen de gemeentegrens ligt, dat de voltrekking openbaar is en dus voor iedereen toegankelijk, dat de trouwambtenaar er veilig kan staan en dat er een schuilplek is bij noodweer. Reken op een aanvraag maanden vooraf en op een tarief dat hoger ligt dan dat van het gemeentehuis.

In België wordt het burgerlijk huwelijk op het gemeentehuis gesloten, of op een andere openbare plaats die de gemeenteraad daarvoor heeft aangeduid. Een stuk bos valt daar zelden onder. De meeste Belgische koppels doen het officiële deel daarom in de voormiddag bij de burgerlijke stand en houden later op de dag een vrije ceremonie met een eigen spreker tussen de bomen. Die ceremonie heeft geen juridische status, dus qua plaats en uur ben je vrij.

Van wie heb je toestemming nodig?

Van de eigenaar of de beheerder van het bos, en dat is vaker een organisatie dan een particulier. In Nederland zijn dat meestal Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten, een provinciaal landschap of de gemeente zelf. In Vlaanderen ga je naar het Agentschap voor Natuur en Bos, naar Natuurpunt of naar het stads- of gemeentebos. Al die beheerders hebben een aanvraagprocedure voor activiteiten, met voorwaarden over het aantal mensen, de duur, het parkeren en wat je mag plaatsen.

Wat beheerders doorgaans weigeren of beperken:

• Open vuur, fakkels en losse kaarsen, zeker in een droge periode.
• Ballonnen, confetti, rijst en alles wat je niet volledig kunt opruimen.
• Versterkte muziek buiten vaste uren, of in het broedseizoen.
• Nagels, schroeven of spijkers in bomen voor een boog of slingers.
• Zware voertuigen en opbouw op de paden en in de ondergroei.

Loopt het niet, dan is een privébos of een landgoed met een eigen bosperceel de makkelijkste omweg. Daar praat je met één eigenaar die het verhuren gewend is. Zulke plekken staan bij ons tussen de trouwlocaties, en wat er verder bij een ceremonie in de buitenlucht komt kijken staat in waar je op moet letten als je buiten wilt trouwen.

Wat moet je zelf meebrengen naar een bosceremonie?

Begin bij de bodem en bij je gasten, niet bij de versiering. Boswegen zijn zand, wortels of grind, en dat is lastig voor hakken, rollators en kinderwagens.

• Stoelen of banken, plus kussens als je op boomstammen laat zitten.
• Een looppad van kokos of houten planken op zacht of ongelijk terrein.
• Stroom via een stille generator of accu's, voor geluid en licht.
• Geluid: een bos slokt stem op, dus een kleine set met een speld- of handmicrofoon voor de spreker. Hoe je dat opzet, lees je in muziek en geluid bij een ceremonie buiten.
• Licht, want onder bomen wordt het vroeger donker dan op een veld. Lantaarns met ledkaarsen zijn bijna altijd toegestaan, echte vlammen vaak niet.
• Een toiletwagen of een duidelijke afspraak met een horecazaak vlakbij.
• Insectenwerend middel voor de gasten en lange sokken voor de kinderen, vanwege teken.

Wat kost trouwen in het bos?

Er is geen tarief voor een bos, dus je bouwt de prijs op uit losse posten. De vier die je altijd tegenkomt: de leges of het tarief van de gemeente voor de voltrekking op een aangewezen locatie, een vergoeding of waarborg aan de beheerder, de huur van alles wat er niet staat, en het vervoer van die spullen naar een plek zonder oprit.

Die laatste post wordt onderschat. Verhuurders rekenen voor sjouwen over een onverharde route vaak extra, en soms moet er een shuttle rijden omdat gasten niet in het bos kunnen parkeren. Vraag elke leverancier om een prijs voor jouw exacte plek, met opbouw, afbouw en transport erin, en laat ze de locatie eerst bekijken. Een zaal met een bosrand ernaast blijkt soms goedkoper dan een kale plek waar alles op een kar naartoe moet.

Wat is je plan B als het weer omslaat?

Zonder dak heb je altijd een tweede plek nodig, en die bedenk je niet op de ochtend zelf. Werk met een hard beslismoment, bijvoorbeeld de avond ervoor om acht uur, en spreek met alle leveranciers af dat zij dan één bericht krijgen.

Mogelijke uitwijkplekken: een stretchtent of partytent op een open plek die de beheerder heeft goedgekeurd, een schuur of hoeve in de buurt, of binnen bij de locatie waar het feest doorgaat. Zorg dat die ruimte in dezelfde aanvraag wordt genoemd, want een tent plaatsen in een bos vraagt vaak apart toestemming. Hevige wind is trouwens het echte risico, niet de regen: bij storm wordt een bos afgesloten en dan vervalt jullie plek per direct.

Zo regel je een ceremonie in het bos

1. Kies de plek en zoek uit wie de eigenaar of beheerder is.
2. Vraag bij de gemeente na of die plek als huwelijkslocatie aangewezen kan worden, en wat dat kost.
3. Dien de aanvraag bij de beheerder in, met aantal gasten, tijdstip en wat jullie willen plaatsen.
4. Ga op de plek staan op hetzelfde uur als jullie ceremonie, zodat je licht, geluid en bodem ziet.
5. Huur stoelen, geluid, licht en toilet, en laat de leveranciers de aanrijroute bekijken.
6. Leg de uitwijkplek vast, met een datum en een uur waarop jullie beslissen.
7. Spreek af wie na de ceremonie alles opruimt, zodat de plek achterblijft zoals je hem aantrof.