Mag je nog ballonnen oplaten bij een bruiloft?

Meestal niet. In Vlaanderen geldt sinds 1 januari 2019 een verbod op het oplaten van ballonnen, ongeacht de gelegenheid. In Nederland bestaat geen landelijk verbod, maar een groot deel van de gemeenten heeft het inmiddels in de plaatselijke verordening opgenomen, en veel trouwlocaties en natuurgebieden staan het sowieso niet toe. Wil je het toch doen, kijk dan eerst op de website van je eigen gemeente en vraag het na bij je locatie.

Veel koppels weten dit niet, en dat is logisch: op trouwfoto's van tien jaar geleden staat het nog volop. De reden voor de omslag is dat elke opgelaten ballon ergens weer neerkomt, vaak tientallen kilometers verderop in een weiland, een sloot of op zee. Daar blijft hij liggen als afval, met een lintje eraan. Hieronder staat wat er precies geldt in beide landen, waarom wensballonnen nog een stap problematischer zijn, en welke alternatieven hetzelfde gevoel geven zonder het gedoe.

Wat zeggen de regels in Nederland en België?

In Vlaanderen is het duidelijk: het oplaten van ballonnen is verboden. Er zijn geen uitzonderingen voor bruiloften, en het maakt niet uit of ze van latex of van folie zijn. Ook in Brussel en Wallonië gelden beperkingen, al verschillen de details, dus vraag het na bij je gemeente als je daar trouwt.

In Nederland is het per gemeente geregeld. Een groeiende meerderheid heeft een verbod opgenomen in de algemene plaatselijke verordening, en waar het formeel nog mag, ontmoedigen provincies en natuurorganisaties het actief. Vaak is er ook een vergunning of melding nodig zodra het om een groter aantal gaat. Daarnaast hebben veel trouwlocaties zelf een verbod in hun huisregels, net als bij confetti en rijst, gewoon omdat zij de rommel achteraf opruimen. Dat is dezelfde reden waarom rijst strooien bij een bruiloft op steeds meer plekken niet meer mag.

Waarom is het eigenlijk een probleem?

Een ballon die je oplaat verdwijnt niet, hij verplaatst zich alleen. Op grote hoogte klapt hij uit elkaar of loopt hij leeg, en de resten komen ergens anders neer. Latex wordt weliswaar als natuurlijk materiaal verkocht, maar het afbreken duurt in de praktijk maanden tot jaren, zeker in koud of zout water. Folieballonnen breken helemaal niet af.

Het grotere bezwaar zit in de resten zelf. Een slap ballonvel lijkt in het water op voedsel voor zeedieren en vogels, en de lintjes eraan zorgen voor verstrikking bij vee en wild. Boeren vinden ze regelmatig terug in hun land, waar ze met het gras mee de kuil in kunnen gaan. Dat is de reden dat het verbod er kwam, niet omdat iemand feestjes wil bederven.

En wensballonnen of lampionnen dan?

Die zijn nog problematischer, want daar zit open vuur in. Een wensballon stijgt op met een brandend blokje en komt neer terwijl dat soms nog nagloeit. Brandweerkorpsen in Nederland en België waarschuwen er al jaren voor, en in de zomer, met droog gras, rieten daken en stallen in de buurt, is het risico reëel.

Praktisch: veel gemeenten verbieden ze expliciet, en waar dat niet zo is, verbiedt de locatie het meestal wel. Er speelt ook een verzekeringskwestie. Als je met opzet of duidelijk verwijtbaar handelt tegen een verbod in en er ontstaat schade, kan een verzekeraar dekking weigeren. Dat is een risico dat niemand wil lopen op zijn trouwdag, en het weegt niet op tegen dertig seconden lichtjes in de lucht.

Welke alternatieven geven hetzelfde moment?

Wat je eigenlijk wilt is een gezamenlijk gebaar met iets moois voor de camera. Dat kan op tien manieren:

• Bellenblaas. Kleine flesjes kosten 0,50 tot 1,50 euro per stuk, mag vrijwel overal, ook binnen, en werkt goed in tegenlicht.
• Zaadbommetjes of bloembollen die gasten meenemen en thuis planten: 1 tot 3 euro per stuk, met een kaartje eraan.
• Een wensboom: gasten hangen een kaartje met een wens aan een tak in een pot. Kost 30 tot 80 euro aan materiaal en levert een gastenboek op dat je bewaart.
• Wuifstokjes met lintjes of kleine bellen: 0,50 tot 1,50 euro per stuk, en er ligt achteraf niets op de grond.
• Sterretjes bij het verlaten van de zaal: 10 tot 25 euro voor een grote doos. Vraag wel naar de brandregels van je locatie.
• Een ballonnenboog of ballonwand zonder helium, binnen of bij de ingang: 100 tot 250 euro, blijft de hele dag staan en gaat daarna netjes in de zak.
• Een boom of struik planten in de tuin van de locatie of bij jullie thuis, als jullie iets willen dat blijft.

Duiven of vlinders loslaten wordt regelmatig genoemd, maar daar hangt een dierenwelzijnsdiscussie aan vast en het mag lang niet overal. Wil je zeker weten dat je moment mooi op de foto komt, bespreek het dan vooraf met je trouwfotograaf, want zo'n moment duurt vaak korter dan je denkt. Meer inspiratie voor de aankleding staat bij decoratie voor de ceremonie.

Hoe regel je zo'n moment praktisch?

Kies eerst het moment: meteen na de ceremonie bij het naar buiten lopen is het meest logische punt, want dan staat iedereen bij elkaar. Wijs één persoon aan die vooraf uitdeelt terwijl jullie nog binnen zijn, en één die het startsein geeft. Reken op tachtig procent van je gasten, want kinderen krijgen er twee en een deel doet niet mee.

Vraag de locatie of de kerk vooraf schriftelijk wat er mag, en vraag meteen of er schoonmaakkosten aan hangen. Spreek af wie na afloop opruimt, ook bij bellenblaas: lege flesjes belanden anders in de bloembakken. Trouw je buiten, houd dan rekening met wind, want die bepaalt bij bellen en blaadjes alles. Andere aandachtspunten voor buiten vind je in tips voor buiten trouwen.

Zo pak je het aan:

1. Kijk het verbod na bij je gemeente en vraag de huisregels van je locatie op.
2. Kies een alternatief dat past bij binnen of buiten, en bij het tijdstip.
3. Bestel voor ongeveer tachtig procent van je gasten.
4. Wijs iemand aan die uitdeelt en iemand die het sein geeft.
5. Bespreek het moment met je fotograaf en regel wie opruimt.