Tips babs voor 1 dag: zo bereid je de ceremonie voor

Ben je gevraagd als babs voor 1 dag, start dan meteen met de formaliteiten: de gemeente moet je benoemen en de rechtbank moet je beëdigen, en dat kost weken. Daarna voer je twee gesprekken met het koppel, schrijf je een tekst rond het vaste wettelijke deel, en oefen je minstens één keer hardop op de locatie zelf.

Een babs voor 1 dag is in Nederland een buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand die alleen voor dit ene huwelijk bevoegd is. Je bent dus geen spreker die een mooi verhaal vertelt, maar iemand die een rechtsgeldig huwelijk sluit. Dat maakt de rol bijzonder en ook iets zwaarder. In België bestaat hij niet: daar trouwt de burgemeester of een schepen het koppel, en kun jij hooguit de vrije ceremonie leiden. Leg de afspraken met het koppel meteen vast in hun draaiboek, zodat jij precies weet wanneer je opstaat, wie de ringen brengt en waar de getuigen zitten.

Wat moet je regelen voor je mag trouwen?

Het koppel dient de aanvraag meestal in bij de gemeente waar ze trouwen. Jij levert daarna je gegevens aan en doorloopt een paar stappen. Elke gemeente heeft eigen voorwaarden en tarieven, dus vraag die zelf ook op. Reken grofweg op dit traject:

1. Het koppel vraagt de gemeente of een babs voor 1 dag mag, en tegen welke kosten.
2. Jij stuurt een kopie van je identiteitsbewijs en vult het aanvraagformulier in.
3. Sommige gemeenten vragen een verklaring omtrent het gedrag (VOG). Die vraag je online aan.
4. Het college van burgemeester en wethouders benoemt je voor die ene datum.
5. Je legt de eed of belofte af bij de rechtbank. De gemeente vertelt je waar en wanneer.
6. Je krijgt van de gemeente de wettelijke tekst en de instructies voor de akte.

Begin daar minstens drie à vier maanden voor de trouwdatum aan. Wat de gemeente precies rekent, leest het koppel in wat je betaalt voor een trouwambtenaar.

Welke vragen stel je het koppel?

Plan twee gesprekken: een eerste om het verhaal te horen, een tweede om de tekst samen door te lopen. Spreek liefst ook elk van hen apart, want dan hoor je dingen die ze samen niet zeggen. Deze lijst helpt je op weg:

1. Hoe hebben jullie elkaar leren kennen, en wie zag het eerst zitten?
2. Wat is een moment waarop je wist dat dit de ware was?
3. Wat waardeer je aan de ander dat buitenstaanders niet zien?
4. Welke toon willen jullie: ontroerend, luchtig of iets ertussen?
5. Zijn er onderwerpen of namen die ik zeker niet moet noemen?
6. Willen jullie eigen geloftes uitspreken, en hoe lang mogen die zijn?
7. Is er een ritueel, een lezing of muziek tijdens de ceremonie?
8. Wie zijn de getuigen, en wie brengt de ringen?
9. Is er iemand die er niet meer bij kan zijn en die genoemd mag worden?
10. Hoe lang mag de hele ceremonie duren?

Hoe bouw je de ceremonie op?

Het wettelijke deel ligt vast. Je vraagt beide partners of ze elkaar aannemen als echtgenoten en of ze alle plichten zullen vervullen die de wet aan het huwelijk verbindt. Na hun ja verklaar je hen getrouwd, en daarna tekenen het koppel, de getuigen en jij de akte. Aan die woorden verander je niets, ook niet als ze stijf klinken.

Daaromheen ben je vrij. Een opbouw die werkt:

• Welkom en een paar woorden over waarom iedereen hier is.
• Het verhaal van het koppel, maximaal tien minuten.
• Een lezing, muziek of een ritueel.
• Eventueel eigen geloftes.
• Het wettelijke deel met het ja-woord.
• De ringen.
• Het tekenen van de akte en een korte afsluiting.

Schrijf alles uit, ook het welkom en de overgangen. Bij zenuwen is improviseren het eerste wat wegvalt. Wil je de opbouw verder uitwerken, dan geeft zelf een ceremoniescript schrijven voorbeelden per onderdeel.

Wat doe je op de dag zelf?

Kom ruim op tijd, zeker een uur voor de start. Loop de ruimte door, test de microfoon en zet een flesje water klaar waar je het kunt pakken zonder je om te draaien. Spreek met de ceremoniemeester het startsein af en wie de muziek bedient.

Vraag vooraf bij de gemeente hoe de identiteitscontrole van het koppel en de getuigen gaat, en of er iemand van de gemeente meekomt met het register. Hou de akte en de pen apart in je map, zodat je niet hoeft te zoeken. Na de ceremonie zorg je dat alles ondertekend terug naar de gemeente gaat, zoals afgesproken.

Hoe ga je om met zenuwen en emoties?

Iedereen in de zaal is op de hand van het koppel, en dus ook op die van jou. Een paar dingen die helpen:

• Lees je tekst in de laatste week elke dag één keer hardop.
• Zet pauzes in je tekst met een streep of een nieuwe regel.
• Kijk bij een emotioneel stuk even naar de achterste rij in plaats van naar het koppel.
• Spreek een signaal af met de ceremoniemeester als je even stil moet vallen.
• Lach als er iets misgaat. Gasten onthouden de warmte, geen verspreking.

Checklist voor de laatste week

1. Je benoeming en beëdiging zijn rond en je hebt de bevestiging bij je.
2. De tekst is af, geprint in groot lettertype en zit in een map die openblijft.
3. Je weet waar je staat, waar het koppel staat en waar de getuigen zitten.
4. Microfoon, muziek en het startsein zijn afgesproken.
5. De ceremoniemeester heeft een reservekopie van je tekst.
6. Je kleding ligt klaar en past bij de stijl van de dag.

Het koppel kan het tijdschema van de dag delen via hun draaiboek, dan weet jij ook wat er na de ceremonie gebeurt. En twijfel je nog of je de rol wel moet aannemen, lees dan hoe het koppel er zelf naar kijkt in een vriend de ceremonie laten leiden.